Mutfağa yeni bir tava almaya karar verdiğimde, fiyata veya markaların söylediklerine bakıp hemen almak istiyorum. Ama yıllar içinde öğrendim ki, tava ağırlık boy seçim kararı çok daha dikkatli düşünülmesi gereken bir konudur. Çünkü yanlış seçim yapılan tava, ya kullanılmayan bir rahatsızlığa dönüşüyor ya da sürekli kaza yapıyor. Benim hatalı satın almalarımdan öğrendiklerimi sizinle paylaşmak istiyorum.
Tavanın ağırlığı ve boyutu, yalnızca depolama kolaylığı meselesi değildir. İlk olarak, ağır tavalar ısıyı daha eşit dağıtır ve daha uzun süre tutar. Hafif tavalar ise hızlı ısınır ama "sıcak noktalar" oluşur; yani bir tarafı pişer, diğer tarafı pişmez.
Boyut ise pratiklik ve verimlilikle ilgilidir. Çok geniş bir tava, elektrik ocağında dış çemberin ısısını kaybeder. Çok dar bir tava ise, ailenizin ihtiyacını karşılamaz ve defalarca pişirmeniz gerekir. Her ikisi de zaman ve enerji kaybıdır.
Tavanın ağırlığı, malzemesiyle doğrudan bağlantılıdır. Döküm demir, paslanmaz çelik ve granit tavalar daha ağır olma eğilimindeyken, teflon veya seramik kaplamalar daha hafif kalabilir.
Benim deneyimim şu: Eğer mutfakta artrit veya kol gücü probleminiz varsa, 1.5 kg'den daha ağır bir tava almayın. Tek elinizle rahat taşıyamadığınız bir tava, zamanla kullanılmayan bir eşya haline gelir. Öte yandan, profesyonel pişirme yapıyorsanız veya ısı kontrolü önemsiyorsanız, 2-2.5 kg ağırlığındaki seçeneklere bakabilirsiniz.
| Malzeme | Tipik Ağırlık Aralığı | Isı Dağılımı | Taşıma Kolaylığı |
|---|---|---|---|
| Teflon Kaplamı | 700g - 1.2kg | Orta | Çok Kolay |
| Seramik Kaplamı | 900g - 1.5kg | Orta | Kolay |
| Granit Tava | 1.2kg - 2kg | İyi | Orta |
| Paslanmaz Çelik | 1.5kg - 2.5kg | İyi | Orta |
| Döküm Demir | 2kg - 3kg | Mükemmel | Zor |
Boy konusunda, önce kendinize sorun: "Ne yapacağım bu tavayı?"
Tek kişi yaşıyorsanız ve sabah kahvaltısında bir veya iki yumurta pişiriyorsanız, 20 cm tava yeterli. Ama aile için yemek yapıyorsanız, minimum 26-28 cm gitmeli. Çünkü dar tavada her şeyi üst üste yığmanız gerekir ve pişirme eşit olmaz.
Benim hatasını paylaşayım: 24 cm bir tava aldım, "çoğu zaman yeterli olur" diye düşünerek. Ama 4 kişi için omlet yapacağım zaman, ya tavaya sığmıyor ya da pil pil olup kalıyor. Şimdi 28 cm tavamı hiç pişman değilim.
Bu detayı gözardı etmeyin: Elektrik ocağı kullanıyorsanız, 28 cm'den daha geniş tavalardan uzak durun. Ocak tamamını kaplaması, ısının dışarı taşmasına neden olur. İndüksiyon ocakta ise, taban çapı en az 12 cm olmalı, aksi halde hiç ısınmaz.
Evde kullanmak için ideal: 26-28 cm ve 1.2-1.8 kg arasında bir tava seçin. Bu boyut, çoğu aile ihtiyacını karşılar. Ağırlığı ise rahat taşıyabilirsiniz.
Eğer sadece 1-2 kişi için pişiriyorsanız, 20-24 cm'ye inebilirsiniz ama çok dar bir tava almaktan kurtulun.
Pişirme tarzınız önemliyse (ızgara görsünü istiyorsanız, derinlemesine kızartmak istiyorsanız), bu tür özel tavalar için ayrı kısımlar var. "Kaç santimlik tava hangi işin için?" başlıklı rehberimde bunları detaylı anlattım.
Son olarak: Çok pahalı bir tava almakla başlayın değil. Dengeli bir fiyat-kalite seçeneğiyle başlayın ve bir ay kullanın. Eğer rahatsızlık hissediyorsanız, boyutu veya ağırlığı değiştirebilirsiniz. Ben bunu yaptım ve hiç pişman olmadım.