İkinci el tava satın almayı düşünüyorsanız, iyi bir fırsat bulduğunuzu düşünebilirsiniz. Kaliteli bir tavaya daha uygun bir fiyatla sahip olmak gerçekten mümkün. Ancak bu yolda adım atmadan önce, benim kendi deneyimlerimden ve pişirme aşçılarının önerilerinden yararlanarak uyarı vermek istiyorum: eski bir tavayla ilgili görünmeyen sorunlar, yepyeni bir ürünü berbat edebilir.
Neden bu kadar dikkatli olmam gerektiğini kendi başımdan geçen bir olay anlatayım. Birkaç yıl önce, antika pazarından çok cazip fiyata döküm demir bir tava aldım. Satıcı "minimal kullanılmış" demişti. Eve getirdiğimde ilk iki pişirme işleminde taban düz değil diye fark ettim. O dönem başta malzemeyi suçladım, oysa sorun tavada yatıyordu. Daha sonra öğrendim ki, döküm demir tavalarda düzeltilemeyen çarpılmalar meydana gelebiliyor.
Fiziksel muayene yapmadan bir ikinci el tava almak, doktor muayenesi olmadan ilaç almak gibidir. Tavaya bakarken sadece gözle görünen yüzeyin ötesine geçmeniz lazım.
| Kontrol Noktası | Ne Aramalısınız | Karar |
|---|---|---|
| Taban | Düz bir yüzeyde tavayı koyun. Sallanıyor mu? Eğimli mi? Işık geçiyor mu? | Eğer sallanırsa, almayın |
| Kaplama (varsa) | Parlak ve bütün mü? Çizik, kabarcık veya çatlamalar var mı? | Orta derece çizikler sorun değildir, fakat derin çatlamalar almayın |
| Metal Gövde | Pas, oksidasyon veya eski hasarlar göze çarpıyor mu? | Hafif paslar zımparalanabilir; ileri derecesi vakit kaybı |
| Tutamak | Sağlam mı? Metal tavalarsa, gevşek değil mi? | Kırık veya gevşek tutamak, onarım masrafını artırır |
| Ağırlık | Kaliteli tavalara uygun ağırlıkta mı? Çok hafif ise dikkat | Çok hafif malzeme, düşük kalite işareti olabilir |
| Marka ve Model | Bilinen, iyi kaliteli marka mı? Model hakkında bilgi bulabilir misiniz? | Bilinmeyen markalardan emin olmadan almayın |
Her tava türünün ikinci eli satın almak konusunda farklı zorlukları vardır. Paslanmaz çelik tavalarda hasarı fark etmek nispeten kolay iken, seramik kaplamalı tavalar aldatıcı olabilir.
Döküm demir satın alıyorsanız, tavlama (seasoning) sorunu devreye girer. Eski tavalar iyi tavlanmışsa çok değerlidir, fakat kötü saklanmış tavalar haftal süredir yeniden tavlamaya ihtiyaç duyabilir. Teflon kaplamalı tavalarda ise kaplamanın sağlamlığı her şeydir; çünkü tahrif edilmiş kaplamanın altından ne olduğunu bilemezsiniz.
İkinci el bir tava, yeni bir tavaya kıyasla %30-50 indirimle satılabilir. Ancak onarım ve temizlik maliyetleri bu avantajı yok edebilir. Eğer taban düzeltme, kaplamanın yenilenmesi veya kapsamlı pas temizliği gerekirse, yeni bir iyi kalite tava almak daha akıllıca olur.
Benim tavsiyem: satın almadan önce en azından fotoğraf isteyip, isterlerse bir buluşma sağlayıp fiziksel muayene yapın. Online alışveriş için geri iade hakkının net olduğundan emin olun.
Kaliteli, tanınmış markaların ürünleri, aşınma izleri taşısa bile, genellikle almaya değer. Özellikle Türk mutfağında sık kullanılan ve iyi tavlama geçmiş döküm demir tavalara veya paslanmaz çelik tavalardan temiz ve sağlam olanları almak makuldür.
Satın alırken acele etmeyin. Tavaya birkaç dakika zaman ayırıp yukarıdaki kontroller yapın. Kısa vadede tasarruf etmeye çalışırken, uzun vadede hayal kırıklığına uğramamanız önemlidir.