Mutfağımda taş kaplı tava kullanmaya başladığımdan beri en çok sorulan sorulardan biriyle karşılaşıyorum: "Bu tava türü gerçekten iyi midir?" Merak etmeniz normal. Taş kaplı tava piyasada önemli bir yer tutsa da, hakkında birçok efsane ve yanılgı dolaşıyor. Bugün ben de size bu kaplamış tavalar hakkında öğrendiklerimi paylaşmak istiyorum.
Taş kaplı tava denilince aslında minerallerden yapılmış bir kaplamanın metal tavaya uygulanması kastediliyor. Bu kaplamalar çoğunlukla mermer ve granit tozundan oluşur. Ben de ilk başta bunun doğal taş anlamına geldiğini sandığımı itiraf edebilirim. Oysa bu, tamamen sentetik bir kaplamaydı. Taban ise daha çok alüminyum veya çelik olur.
Taş kaplı tava seçerken bilmeniz gereken ilk şey şudur: adı "taş" olsa da, bu tamamen teflon temelli bir kaplama sistemidir. Yabanıl görüntüsü ve ağır kullanım vaadi ile pazarlanır, ancak yapı itibariyle diğer kaplamalı tavalardan çok farklı değildir.
Bu sorunun yanıtı hem evet hem hayırdır. İlk kullanımda tutunma harika görünür – yumurta bile kayıyor. Ancak zamanla kaplamada aşınma başlar. Benim tavamda üçüncü aydan itibaren yüzey pürüzlüleşmeye başladı ve tutunma azaldı.
Taş kaplı tava tutunmasını korumak istiyorsanız:
Bu adımları izlesem bile, tavamın ikinci yılında aşınma belirtileri vardı. Yani tutunma performansı konusunda ciddi beklenti yönetimi yapmalısınız.
Taş kaplı tavalar ısı dağılımında başarılı sayılabilir. Taban kalınlığı ve metalin kalitesi burada da ön plana çıkıyor. Kaliteli bir taş kaplı tava, paslanmaz çelik bir tavaya kıyasla daha homojen bir pişirme sağlar – en azından başlangıçta. Ama unutmayın, bu kaplamanın aşınması demek ısı dağılımının da bozulması demektir.
Yüksek ısıda pişirme konusunda dikkatli olmalısınız. Çoğu taş kaplı tava maksimum 200-220 dereceye dayanır. Soğuk tavaya sıcak yağ koymak kaplamanın hasarlanmasına neden olur.
İşte açık konuşmak gerekirse, bu konuda üreticilerin vaatleri beni biraz hayal kırıklığına uğrattı. Kaliteli bir taş kaplı tava 2-4 yıl arası bir ömür yaşar. Günlük kullanımda ve uygun bakımla bu süre uzayabilir. Ancak yoğun mutfaklarda bu daha kısa olur.
Fiyat karşılaştırması yaptığımda, aynı bütçeye döküm demir tava alıp ömür boyu kullanabilirsiniz. Ya da seramik kaplı modeller deneybilirsiniz – bunların da artıları ve eksileri var elbette.
Taş kaplı tavalar genel olarak güvenli kabul edilir. Kaplamanın mineral tabanlı olması bu güveni arttırır. Ancak kaplamanın bozulduğu yerlerden metalik maddeler taşınabilir. Kaplama çatladığını ya da aşamasını gördüğünüzde, tavayı değiştirme zamanı gelmiş demektir.
| Taş Kaplı Tava İyi Bir Seçim Eğer | Taş Kaplı Tava İyi Bir Seçim DEĞİL Eğer |
|---|---|
| Az yağla pişirmek istiyorsunuz | Ömür boyu dayanıklı bir tava arıyorsunuz |
| Sade tasarımı beğeniyorsunuz | Yüksek ısıda pişirme yapıyorsunuz |
| Başlangıçta mükemmel tutunma istiyorsunuz | Metal aletler kullanmayı seviyorsunuz |
| Hafif bir tava istiyorsunuz | Düşük bütçeyle en uzun ömrü istiyorsunuz |
Taş kaplı tavamın ömrünü uzatmak istiyorsanız, ilk satın aldığım günden beri bu adımları takip ediyorum:
Taş kaplı tava seçerken, seramik kaplı tavalar veya granit tava gibi alternatifleri de incelemenizi tavsiye ederim. Her birinin kendine göre avantajları ve sınırlamaları vardır. Karar vermeden önce mutfağınızın ihtiyaçlarını ve bütçenizi net olarak belirleyin. Çünkü her tava türü farklı beklentilere hitap eder.