Mutfakta yıllarca kullandığım tavalardan birini bir gün fark ettim: taban artık düzgün değildi. Ocağa koyduğumda hafifçe sallanıyordu. O an anladım ki, tava taban kontrolü yapmamaları birçok insanın yemek pişirme deneyimini nasıl kötüleştirdiğini.
Tavada taban problemleri sadece estetik bir sorun değil. Taban eğriliyse ısı eşit dağılmaz, yemekler pişirmesi değişik zaman alır, ocakla temasının yetersiz olması yüzünden enerji israfı yaşanır. Hatta bazı modern ocak türlerinde (mesela indüksiyon ocaklarda) kötü temaslı bir tava hiç çalışmayabilir.
Başlamak için tavayı çevirin ve tüm tabanına dikkatlice bakın. Düz bir tavanın tabanı tamamen düzleşmiş, hiç girintili çıkıntılı olmayan bir yüzey olmalıdır. Ben bunu yaparken tavayı göz seviyesine getirip ışık altında incelemeyi tercih ediyorum. Eğer taban ortasında bir çıkıntı, kenarlarda içeriye doğru bir büküntü ya da herhangi bir eğrilik görürseniz, söz konusu tavada sorun var demektir.
Bu yöntemi çok sık kullanırım çünkü gerçekçi sonuç verir. Tavayı ters çevirin ve kenarlarından tutarak bir cam, ayna ya da çok düz bir masanın üzerine koyun. Eğer tava tamamen düzse, tüm tabanı yüzeyle temas eder ve hiç hareket etmez. Eğer taban eğriyse, tavayı hafifçe salladığınızda hareketli olacaktır.
Daha kesin bir ölçüm için cetvel kullanabilirsiniz. Tavayı ters çevirin ve metal cetvel tabanın ortasında uzun kenarından kısa kenarına kadar yerleştirin. Cetvel tabanın tamamında temas ediyorsa, tava iyidir. Eğer cetvel tabanın ortasındaki boşluğu gösteriyorsa, taban kavislidir.
| Kontrol Yöntemi | Avantajları | Dezavantajları |
|---|---|---|
| Gözle Kontrol | Hızlı, herhangi bir araç gerektirmez | Hafif problemleri kaçırabilir |
| Düz Yüzey Testi | Pratik, gerçekçi sonuç verir | İyi bir yüzey bulmanız gerekir |
| Cetvelle Ölçüm | En kesin yöntem, nicel sonuç | Biraz daha zaman alır |
Tavada taban kontrolü yaparken malzemesini göz önünde bulundurmanız iyi olur. Döküm demir tavalar aşırı sıcak işlemler sırasında hafif deformation yaşayabilir. Granit ve seramik kaplamalı tavalar ise düşme riski taşıyorsa tabanda çatlamış olabilir. Paslanmaz çelik tavalar genellikle daha stabil kalırlar, ancak ucuz modellerde taban kalınlığı az olduğu için eğrilme riski vardır.
İndüksiyon ocağa uygun tavalar kullanıyorsanız, taban kontrolü daha kritik hale gelir. Çünkü taban ile ocağın teması mükemmelse olması gerekir; aksi takdirde ısıtma işlemi doğru gerçekleşmez.
Malı tava almadan önce tabanını kontrol etmeniz şiddetle tavsiye ederim. Mağazada çalışan arkadaşlardan düz bir tezgah bulmasını isteyin ve tavanızı ters çevirerek test edin. Köpük veya koruma malzemeleri tabanı kapatıyorsa, satıcıdan çıkartmasını söyleyin.
Kaliteli bir tava seçiminde taban kalınlığı da önemli rol oynar. İnce tabanlar daha kolay eğrilir, kalın tabanlar ise daha dayanıklı ve stabil ısı dağılımı sağlar.
Eğer yeni bir tava alıp hemen taban sorunuyla karşılaştıysanız, satıcıya geri iade etmek hakkınız vardır. Birkaç ay kullandıktan sonra sorun ortaya çıktıysa, bu tavayla ne kadar dayanabileceğine bakmanız gerekir. Hafif sapmalar tolere edilebilir ama belirgin eğrilme o tavanın sonu demektir.
Tavalarıma çok dikkat etmek için bunları ocağa koyarken dikkatli hareket ediyorum, son dönem dediğim nitelikli tavalarım kaldırıyorum. Hepinize de tavsiye ederim: tava taban kontrolünü alışkanlık haline getirin. Yeni tava alırken kontrol edin, eski tavalarınızı de zaman zaman gözden geçirin. Böylece mutfakta daima en iyi performansı alırsınız.